Chương 13 - Yếm Sỉ
厭 恥
Hán văn:
寵 辱 若 驚. (貴) 大 患 若身. 何 謂 寵 辱 若 驚. 寵 為 (上, 辱 為) 下. 得 之 若 驚, 失 之 若 驚. 何 謂 (貴) 大 患 若 身. 吾 所 以 有 大 患 者, 為 吾 有 身. 及 吾 無 身, 吾 有 何 患? 故 貴以 身 為 天 下, 若 可 寄 天 下. 愛 以 身 為 天 下, 若 可 托 天 下.
Phiên âm:
1. Sủng nhục nhược kinh. (Quí) đại hoạn nhược thân.
2. Hà vị sủng nhục nhược kinh. Sủng vi (thượng, nhục vi) hạ. Đắc chi nhược kinh, Thất chi nhược kinh.
3. Hà vị (quí) đại hoạn nhược thân. Ngô sở dĩ hữu đại hoạn giả, vi ngô hữu thân. Cập ngô vô thân, ngô hữu hà hoạn?
4. Cố quí dĩ thân vi thiên hạ, nhược khả ký thiên hạ. Ái dĩ thân vi thiên hạ, nhược khả thác thiên hạ.
Dịch xuôi:
1. Vinh, nhục cũng làm lo âu. Sở dĩ hoạn nạn là vì có thân.
2. Tại sao vinh, nhục đều làm lo âu ? Vinh là ở ngôi cao, nhục là ở địa vị thấp. Được cũng lo, mất cũng lo. Vì thế nên nói: Vinh nhục đều lo.
3. Tại sao nói: «Hoạn nạn là vì có thân?» Ta sở dĩ phải lo âu nhiều, chính vì ta có thân. Nếu không có thân, ta đâu có lo !
4. Cho nên ai quí thiên hạ hơn thân mình, thì có thể đem thiên hạ giao phó cho, ai yêu thiên hạ hơn thân mình, thì có thể gửi gắm thiên hạ cho họ được.
Dịch thơ Nguyễn Văn Thọ
Vinh hay nhục lo âu cũng rứa,
Ta lo âu vì có tấm thân.
Nhục vinh là mối bận tâm,
Lên voi xuống chó cũng ngần ấy lo.
Luôn sợ hãi là do thân thể,
Không thân này hồ dễ âu lo.
Xin đem thiên hạ hiến cho,
Ai vì thiên hạ, chẳng tơ tưởng mình.
Accept humiliation as a surprise
Accept humiliation as a surprise.
Value great misfortune as your own self.
What do I mean by “Accept humiliation as a surprise” ?
When you are humble
Attainment is a surprise
And so is loss.
That’s why I say, “Accept humiliation as a surprise.”
What do I mean by “Value great misfortune as your own self” ?
If I have no self, how could I experience misfortune?
Therefore, if you dedicate your life for the benefit of the world,
You can rely on the world.
If you love dedicating yourself in this way,
You can be entrusted with the world.
Translated by Stan Rosenthal
UNMOVED AND UNMOVING
The ordinary man seeks honour, not dishonour, cherishing success and abominating failure, loving life, whilst fearing death. The sage does not recognise these things, so lives his life quite simply.
The ordinary man seeks to make himselfthe centre of his universe; the universe of the sage is at his centre. He loves the world, and thus remains unmovedby things with which others are concerned. He acts with humility, is neither moved nor moving, and can therefore be trusted in caring for all things.
Value great misfortune as your own self.
What do I mean by “Accept humiliation as a surprise” ?
When you are humble
Attainment is a surprise
And so is loss.
That’s why I say, “Accept humiliation as a surprise.”
What do I mean by “Value great misfortune as your own self” ?
If I have no self, how could I experience misfortune?
Therefore, if you dedicate your life for the benefit of the world,
You can rely on the world.
If you love dedicating yourself in this way,
You can be entrusted with the world.
Translated by Stan Rosenthal
UNMOVED AND UNMOVING
The ordinary man seeks honour, not dishonour, cherishing success and abominating failure, loving life, whilst fearing death. The sage does not recognise these things, so lives his life quite simply.
The ordinary man seeks to make himselfthe centre of his universe; the universe of the sage is at his centre. He loves the world, and thus remains unmovedby things with which others are concerned. He acts with humility, is neither moved nor moving, and can therefore be trusted in caring for all things.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét