Chương 52 - Qui Nguyên

歸 元

Hán văn:

天 下 有 始, 以 為 天 下 母. 既 得 其 母, 以 知 其 子. 既 知 其 子 復 守 其 母. 沒 身 不 殆. 塞 其 兌, 閉 其 門, 終 身 不 勤. 開 其 兌, 濟 其 事, 終 身 不 救. 見 小 曰 明, 守 柔 曰 強. 用 其 光, 復 歸 其 明, 無 遺 身 殃, 是 為 襲 常.

Phiên âm:

1. Thượng hạ hữu thủy, dĩ vi thiên hạ mẫu. Ký đắc kỳ mẫu, dĩ tri kỳ tử. Ký tri kỳ tử phục thủ kỳ mẫu. Một thân bất đãi.
2. Tắc kỳ đoài, bế kỳ môn, chung thân bất cần. Khai kỳ đoài, tế kỳ sự, chung thân bất cứu.
3. Kiến tiểu viết minh, thủ nhu viết cường. Dụng kỳ quang, phục qui kỳ minh, vô di thân ương, thị vi tập thường.

Dịch xuôi:

1. Thiên hạ có khởi điểm. Khởi điểm ấy là mẹ thiên hạ. Đã được mẹ, thời biết con, trở về giữ mẹ, thân đến chết vẫn không nguy.
2. Ngậm miệng, đóng tai, suốt đời không lận đận. Mở miệng lo công việc, suốt đời không cứu được.
3. Thấy được tế vi mới là Minh, giữ được mềm yếu mới là Cường. Dùng ánh sáng của Đạo, để quay về sự quang minh của Đạo, thân không sợ tai ương, đó là tìm về vĩnh cửu.

Dịch thơ Nguyễn Văn Thọ

Trần gian có gốc có nguồn,
Gốc nguồn ấy chính mẹ muôn vạn loài.
Một khi đã biết mẹ rồi,
Suy ra con cháu khúc nhôi khó gì.

Biết con, phải biết nghịch suy,
Suy con ra mẹ, ta đi ngược dòng.
Thế là chẳng sống uổng công,
Chết đi mà vẫn sống cùng nước non.

Âm thầm ấp ủ tấc son,
Một đời trần cấu chẳng mòn mỏi ai.
Mặc ai đày đọa hình hài,
Một đời tất tưởi, phí hoài tâm thân.

Quang minh là thấu vi phân,
Cương cường là biết giữ phần mềm non.
Hãy dùng ánh sáng ngàn muôn,
Đem về soi tỏ gốc nguồn chói chang.

Thế là thoát mọi tai ương.
Thế là biết sống cửu trường vô biên.

Translated by Stan Rosenthal

RETURNING TO THE SOURCE

The virtue of Tao governs its natural way. Thus, he who is at one with it, is one with everything which lives, having freedom from the fear of death.
Boasting, and hurrying hither and thither, destroy the enjoyment of a peace filled life.
Life is more fulfilled by far, for he who does not have desire, for he does not have desire, has no need of boasting.
Learn to see the insignificant and small, grow in wisdom and develop insight, that which is irrevocable, do not try to fight, and so be saved from harm.