THƠ CHỮ HÁN

Hán văn:

不 尚 賢, 使 民 不 爭. 不 貴 難 得 之 貨, 使 民 不 為 盜. 不 見 可 欲, 使 民 心 不 亂. 是以 聖 人 之 治, 虛 其 心, 實 其 腹, 弱 其 志, 強 其 骨. 常 使 民 無 知 無 欲. 使 夫 知 不 敢 為 也. 為 無 為, 則 無 不 治.

Phiên âm:

1. Bất thượng hiền, sử dân bất tranh. Bất quí nan đắc chi hóa, sử dân bất vi đạo. Bất kiến khả dục, sử dân tâm bất loạn.
2. Thị dĩ thánh nhân chi trị, hư kỳ tâm, thực kỳ phúc, nhược kỳ chí, cường kỳ cốt. Thường sử dân vô tri vô dục. Sở phù trí giả bất cảm vi dã.
3. Vi vô vi, tắc vô bất trị.

Dịch xuôi:

1. Không sùng thượng hiền tài, khiến cho dân không tranh. Không quí của khó được, khiến cho dân không trộm cướp. Không phô trương những gì kích thích lòng ham muốn, khiến cho lòng dân không loạn.
2. Vì vậy phép trị nước của thánh nhân là làm cho dân: Trống lòng; No dạ; Yếu chí; Mạnh xương. Thường khiến cho dân không biết, không ham. Khiến cho kẻ trí không dám làm gì cả.
3. Làm theo phép Vô vi, thời không gì là không trị.

Dịch thơ Nguyễn Văn Thọ

Không sùng thượng hiền tài trần thế,
Cho dân gian bỏ lệ tranh đua,
Không tham vật quí khó mua,
Cho dân hết thiết đi vơ của người.

Mọi vẻ đẹp bên ngoài chẳng thiết,
Cho lòng dân cao khiết trong veo.
Trị dân hiền thánh muốn điều,
Ít ham, ít muốn, ăn nhiều uống no.

Bao tơ tưởng làm cho yếu hết,
Nhưng thịt xương sắt thép khang cường. 
Tò mò, cớ tưởng vấn vương,
Dân ta ta giữ cho thường vô lo,

Khiến người xảo quyệt mưu cơ,
Sống trong cảnh ấy khó mà ra tay.
Sống khinh khoát mảy may chẳng bợn,
Thời muôn điều ngang chướng hết ngay.

Translated by Charles Muller

If you do not adulate the worth

If you do not value rare treasures, you will stop others from stealing.
If people do not see desirables, they will not be agitated.
Therefore, when the sage governs,
He clears peoples minds,
Fills their bellies,
Weakens their ambition and
Strengthens their bones.
If the people are kept without cleverness and desire
It will make the intellectuals not dare to meddle.
Acting without contrivance, there is no lack of manageability.

Translated by Stan Rosenthal

WITHOUT SEEKING ACCLAIM

By retaining his humility, the talented person who is also wise, reduces rivalry.
The person who possesses many things, but does not boast of his possessions, reduces temptation, and reduces stealing.
Those who are jealous of the skills or things possessed by others, most easily themselves become possessed by envy.
Satisfied with his possessions, the sage eliminates the need to steal; at one with the Tao, he remains free of envy, and has no need of titles.
By being supple, he retains his energy. He minimizes his desires, and does not train himself in guile, nor subtle words of praise. By not contriving, he retainsthe harmony of his inner world, and so remains at peace within himself.
It is for reasons such as these, that an administration which is concerned with the welfare of those it serves, does not encourage status and titles to be sought, nor encourage rivalry.
Ensuring a sufficiency for all, helps in reducing discontent.
Administrators who are wise do not seek honours for themselves, nor act with guile towards the ones they serve.